೧.೪.೯೬ — ಅಪಿಃ ಪದಾರ್ಥಸಮ್ಭಾವನಾನ್ವವಸರ್ಗಗರ್ಹಾಸಮುಚ್ಚಯೇಷು

apiḥ padārthasambhāvanānvavasargagarhāsamuccayeṣu

ವರ್ಗ: ಸಂಜ್ಞಾ ಸೂತ್ರ — ನಿಪಾತಸಂಜ್ಞಾ · ಸಂಜ್ಞಾ ಸೂತ್ರ — ಕರ್ಮಪ್ರವಚನೀಯಸಂಜ್ಞಾ
ಪದಚ್ಛೇದ: ಅಪಿಃ · ಪದಾರ್ಥ + ಸಮ್ಭಾವನಾ + ಅನ್ವವಸರ್ಗ + ಗರ್ಹಾ + ಸಮುಚ್ಚಯೇಷು
ಅನ್ವಯ (ಹಿಂದಿನ ಸೂತ್ರಗಳಿಂದ): ಆಕಡಾರಾತ್ ಏಕಾ ಸಂಜ್ಞಾ · ಪ್ರಾಗ್ರೀಶ್ವರಾನ್ನಿಪಾತಾಃ · ಕರ್ಮಪ್ರವಚನೀಯಾಃ

ಅರ್ಥ: ಉಪಹಾಸಪೂರ್ವಕಂ ಪದಾರ್ಥಸ್ಯ ಅನುಪಸ್ಥಿತೇಃ ವಿಧಾನಮ್, ಶಕ್ತೇಃ ಉತ್ಕರ್ಷಂ ದರ್ಶಯಿತುಮ್ ಅತಿಶಯಿತವಿಧಾನಮ್, ಕಾಮಚಾರಾಭ್ಯನುಜ್ಞಾನಮ್, ನಿನ್ದಾ, ತಥಾ ಚ ಸಮುಚ್ಚಯಃ - ಏತೇಷು ಸನ್ದರ್ಭೇಷು ಪ್ರಯುಕ್ತಃ "ಅಪಿ" ಇತಿ ಶಬ್ದಃ ಕರ್ಮಪ್ರವಚನೀಯಸಂಜ್ಞಕಃ ಭವತಿ । ಯಥಾ - ಘೃತಸ್ಯ ಅಪಿ ಸ್ಯಾತ್, ಅಪಿ ಪರ್ವತಂ ಶಿರಸಾ ಭಿನ್ದ್ಯಾತ್, ಅಪಿ ಸಿಞ್ಚ, ಅಪಿ ಸ್ತೂಯಾದ್ ವೃಷಲಮ್, ಅಪಿ ಸಿಞ್ಚ ಅಪಿ ಸ್ತುಹಿ ।

← ಪಾದ ೧.೪