೩.೨.೫೯ — ಋತ್ವಿಗ್ದಧೃಕ್ಸ್ರಗ್ದಿಗುಷ್ಣಿಗಞ್ಚುಯುಜಿಕ್ರುಞ್ಚಾಂ ಚ

ṛtvigdadhṛksragdiguṣṇigañcuyujikruñcāṃ ca

ವರ್ಗ: ವಿಧಿ ಸೂತ್ರ
ಪದಚ್ಛೇದ: ಋತ್ವಿಗ್ + ದಧೃಕ್ + ಸ್ರಗ್ + ದಿಗ್ + ಉಷ್ಣಿಗ್ + ಅಞ್ಚು + ಯುಜಿ + ಕ್ರುಞ್ಚಾಮ್ · ಚ
ಅನ್ವಯ (ಹಿಂದಿನ ಸೂತ್ರಗಳಿಂದ): ಪ್ರತ್ಯಯಃ · ಪರಶ್ಚ · ಆದ್ಯುದಾತ್ತಶ್ಚ · ಧಾತೋಃ
ಪೂರ್ಣ ವಾಕ್ಯ: ಋತ್ವಿಗ್-ದಧೃಕ್-ಸ್ರಗ್-ದಿಗ್-ಉಷ್ಣಿಗ್-ಅಞ್ಚು-ಯುಜಿ-ಕ್ರುಞ್ಚಾಮ್ ಕ್ವಿನ್ ಪ್ರತ್ಯಯಃ ಪರಃ ಆದ್ಯುದಾತ್ತಃ

ಅರ್ಥ: ಋತ್ವಿಜ್ , ದಧೃಷ್, ಸ್ರಜ್ , ದಿಶ್, ಉಷ್ಣಿಹ್ - ಏತೇ ಕ್ವಿನ್-ಪ್ರತ್ಯಯಾನ್ತಶಬ್ದಾಃ ನಿಪಾತ್ಯನ್ತೇ । ಸೋಪಪದಸ್ಯ ಅಞ್ಚ್-ಧಾತೋಃ , ಅನುಪಪದಸ್ಯ ಯುಜ್-ಕ್ರುಞ್ಚ್-ಧಾತ್ವೋಃ ಚ ಕ್ವಿನ್-ಪ್ರತ್ಯಯಃ ನಿಪಾತ್ಯತೇ ।
Meaning: The words - ऋत्विक्, दधृष्, स्रज् , दिश्, उष्णिह् - are considered to be readymade forms made using the क्विन् प्रत्यय. Also, the verb अञ्च् gets the क्विन् प्रत्यय in presence of an उपपद, where as the verbs युज् and क्रुञ्च् get the क्विन् प्रत्यय in absence of an उपपद.

← ಪಾದ ೩.೨