೪.೨.೫೪ — ಭೌರಿಕ್ಯಾದ್ಯೈಷುಕಾರ್ಯಾದಿಭ್ಯೋ ವಿಧಲ್ಭಕ್ತಲೌ
bhaurikyādyaiṣukāryādibhyo vidhalbhaktalau
ವರ್ಗ: ವಿಧಿ ಸೂತ್ರ
ಪದಚ್ಛೇದ: ಭೌರಿಕ್ಯಾದಿ + ಐಷುಕಾರ್ಯಾದಿಭ್ಯಃ · ವಿಧಲ್ + ಭಕ್ತಲೌ
ಅನ್ವಯ (ಹಿಂದಿನ ಸೂತ್ರಗಳಿಂದ): ಪ್ರತ್ಯಯಃ · ಪರಶ್ಚ · ಆದ್ಯುದಾತ್ತಶ್ಚ · ಙ್ಯಾಪ್ಪ್ರಾತಿಪದಿಕಾತ್ · ತದ್ಧಿತಾಃ · ಪ್ರಾಗ್ದೀವ್ಯತೋಽಣ್ · ಸಮರ್ಥಾನಾಂ ಪ್ರಥಮಾದ್ವಾ
ಪೂರ್ಣ ವಾಕ್ಯ: ತಸ್ಯ ವಿಷಯಃ ದೇಶೇ (ಇತಿ) ಭೌರಿಕ್ಯಾದಿ-ಐಷುಕಾರ್ಯಾದಿಭ್ಯಃ ವಿಧಲ್-ಭಕ್ತಲೌ
ಅರ್ಥ: 'ತಸ್ಯ ವಿಷಯಃ ದೇಶೇ' ಅಸ್ಮಿನ್ ಅರ್ಥೇ ಭೌರಿಕ್ಯಾದಿಗಣಸ್ಯ ಶಬ್ದೇಭ್ಯಃ ವಿಧಲ್-ಪ್ರತ್ಯಯಃ ಭವತಿ, ತಥಾ ಐಷುಕಾರ್ಯಾದಿ-ಗಣಸ್ಯ ಶಬ್ದೇಭ್ಯಃ ಭಕ್ತಲ್-ಪ್ರತ್ಯಯಃ ಭವತಿ ।
Meaning: The words of the भौरिक्यादिगण get the प्रत्यय 'विधल्' to indicate the meaning of 'विषयः देशे'.
The words of the ऐषुकार्यादिगण get the प्रत्यय 'भक्तल्' to indicate the meaning of 'विषयः देशे'.