೫.೩.೨೯ — ವಿಭಾಷಾ ಪರಾವರಾಭ್ಯಾಮ್

vibhāṣā parāvarābhyām

ವರ್ಗ: ವಿಧಿ ಸೂತ್ರ
ಪದಚ್ಛೇದ: ವಿಭಾಷಾ · ಪರ + ಅವರಾಭ್ಯಾಮ್
ಅನ್ವಯ (ಹಿಂದಿನ ಸೂತ್ರಗಳಿಂದ): ಪ್ರತ್ಯಯಃ · ಪರಶ್ಚ · ಆದ್ಯುದಾತ್ತಶ್ಚ · ಙ್ಯಾಪ್ಪ್ರಾತಿಪದಿಕಾತ್ · ತದ್ಧಿತಾಃ · ವಾ
ಪೂರ್ಣ ವಾಕ್ಯ: ಪರ-ಅವರಾಭ್ಯಾಮ್ ಸಪ್ತಮೀ-ಪಞ್ಚಮೀ-ಪ್ರಥಮಾಭ್ಯಃ ದಿಗ್-ದೇಶ-ಕಾಲೇಷು ವಿಭಾಷಾ ಅತಸುಚ್

ಅರ್ಥ: 'ಪರ' ತಥಾ 'ಅವರ' ಏತೌ ಶಬ್ದೌ ಯದಾ 'ದಿಶಾ', 'ಸ್ಥಾನ' ಉತ 'ಕಾಲ' ಏತೇಷು ಅರ್ಥೇಷು ಪ್ರಯುಜ್ಯನ್ತೇ, ತದಾ ತಯೋಃ ಸಪ್ತಮ್ಯನ್ತೇಭ್ಯಃ, ಪಞ್ಚಮ್ಯನ್ತೇಭ್ಯಃ ತಥಾ ಚ ಪ್ರಥಮಾನ್ತೇಭ್ಯಃ ರೂಪೇಭ್ಯಃ ವಿಕಲ್ಪೇನ 'ಅತಸುಚ್' ಪ್ರತ್ಯಯಃ ಭವತಿ । ಪಕ್ಷೇ ಔತ್ಸರ್ಗಿಕಃ ಅಸ್ತಾತಿ-ಪ್ರತ್ಯಯಃ ಅಪಿ ವಿಧೀಯತೇ ।

← ಪಾದ ೫.೩