ಶ್ಲೋಕ ೩೬ - ಅಧ್ಯಾಯ ೧ - ಅರ್ಜುನವಿಷಾದಯೋಗ
ನಿಹತ್ಯ ಧಾರ್ತರಾಷ್ಟ್ರಾನ್ನಃ ಕಾ ಪ್ರೀತಿಃ ಸ್ಯಾಜ್ಜನಾರ್ದನ ।
ಪಾಪಮೇವಾಶ್ರಯೇದ್ಸ್ಮಾನ್ಹತ್ವೈತಾನಾತತಾಯಿನಃ ॥ ೧-೩೬॥
ಪದ ಅರ್ಥ (ಪದ ಮಟ್ಟ)
| ಪದ | ಅರ್ಥ |
|---|---|
| ನಿಹತ್ಯ | ಕೊಂದು |
| ಧಾರ್ತರಾಷ್ಟ್ರಾನ್ | ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರಪುತ್ರರನ್ನು |
| ನಃ | ನಮಗೆ |
| ಕಾ | ಏನು |
| ಪ್ರೀತಿಃ | ಸಂತೋಷ |
| ಸ್ಯಾತ್ | ಆದೀತು |
| ಜನಾರ್ದನ | ಎಲೈ ಜನಾರ್ದನ (ಕೃಷ್ಣ) |
| ಪಾಪಂ | ಪಾಪವು |
| ಎವ | ಕೇವಲ |
| ಆಶ್ರಯೇತ್ | ಆವರಿಸೀತು |
| ಅಸ್ಮಾನ್ | ನಮ್ಮನ್ನು |
| ಹತ್ವಾ | ಕೊಂದು |
| ಏತಾನ್ | ಇವರನ್ನು |
| ಆತತಾಯಿನಃ | ದುಷ್ಟರನ್ನಾಗಿ (ಆಕ್ರಮಣಕಾರಿಗಳಾಗಿ) |
ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ
ಅರ್ಜುನನು ಇಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ನೈತಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಎತ್ತುತ್ತಾನೆ - ಕೌರವರು "ಆತತಾಯಿ" (ಆಕ್ರಮಣಕಾರಿ, ಧರ್ಮಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರಕಾರ ಕೊಲ್ಲಲು ಅನುಮತಿ ಇರುವವರು) ಎಂದು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡರೂ, ಅವರನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವುದರಿಂದ ಪಾಪವೇ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ವಾದಿಸುತ್ತಾನೆ - ಇದು ಸಂಬಂಧಿಕರ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಧರ್ಮಶಾಸ್ತ್ರ ನಿಯಮಗಳೂ ಅನ್ವಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಭಾವನೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
nihatya dhārtarāṣṭrānnaḥ kā prītiḥ syājjanārdana |
pāpamevāśrayedasmānhatvaitānātatāyinaḥ || 1-36||
Word Meanings (Word Level)
| Word | Meaning |
|---|---|
| nihatya | having killed |
| dhārtarāṣṭrān | the sons of Dhṛtarāṣṭra |
| naḥ | to us |
| kā | what |
| prītiḥ | joy, satisfaction |
| syāt | would be |
| janārdana | O Janārdana (Kṛṣṇa) |
| pāpam | sin |
| eva | only |
| āśrayet | would befall/take hold of |
| asmān | us |
| hatvā | having killed |
| etān | these |
| ātatāyinaḥ | aggressors |
Commentary
Arjuna raises an important ethical issue — even granting that the Kauravas are "ātatāyins" (aggressors, whom scripture permits killing), he argues that killing them would still incur sin. This suggests he feels the ordinary rules of dharma do not apply when the aggressors are one's own kin.